Inhoudsstoffen:
- Bitterstoffen
- Looistoffen
- Vitaminen ; A, B, C en D
- Mineralen ; calcium, natrium, kalium, silicium, ijzer, en mangaan
- Inuline
- Etherische olie
Bitterstoffen bevorderen de speeksel
- en maagsappenafscheiding. Kruiden die bitterstoffen bevatten worden
daarom ook toegepast om eetlust op te wekken, de maagbeweeglijkheid
te bevorderen, de darmafscheiding te verhogen, alsook om een betere
opname van geneeskrachtige kruiden en voedingsmiddelen te bereiken.
Looistoffen zijn in staat om eiwitstoffen
van de huid en de slijmvliezen te verbinden, en doen deze neerslaan.
Hierdoor wordt de huid met een dun laagje beschermd, en doet de
huid samentrekken. ( Dit heet de adstringerende werking.) Door het
samentrekken van de huid en het vormen van het beschermende laagje
worden microben en toxische stoffen vernietigd, wordt de pijn verzacht,
de overdreven productie van secretie verminderd en heeft het tevens
een antiseptische werking.
Vitaminen helpen mee in biochemische
processen in ons lichaam. De vitamines in kruiden hebben een aanvullende
rol, daar het vitaminegehalte meestal gering is.
Mineralen hebben net zoals vitaminen
een aanvullende rol, en komen in planten voor als minerale zouten.
Kalkzouten zorgen voor de opbouw van botten en tanden. Kaliumzouten
hebben een urinedrijvende en reinigende werking. Silicium verstevigt
het bindweefsel, vooral het longweefsel. Inuline werk als insuline
en regelt de suikeromzetting en is bloedsuikerverlagend.
Etherische olieën zijn mengsels
van terpenen, alcoholen, fenolen, ketonen, aldehyden, zuren, esters
enz. Het zijn vluchtige verbindingen die niet of weinig mengbaar
zijn met water. Etherische oliën worden toegepast in huidzalven,
siropen en inhaleringsmiddelen, verder worden ze ook gebruikt in
reukwaters, dranken, bij aromatherapie en in de keuken.
De paardebloem is een geneeskrachtige
kruid met de volgende specifieke eigenschappen.
Het kruid is een;
Cholagoga: middel dat de galsecretie bevorderd en daardoor de lever
en het gehele spijsverteringsorganisme gunstig beïnvloed.
Depurantia: bloedzuiverend middel
dat toxische stoffen uit het bloed verwijderd.
Diuretica: urinedrijvend middel.
Hepatica: middel dat een gunstige
uitwerking heeft op de lever.
Andere belangrijke kenmerken zijn
dat paardebloem ook nog de volgende eigenschappen bezit;
*aansterkend
*eetlustopwekkend
*laxerend
*vitamine C aanvullend
Gebruikte delen.
Van de paardebloem gebruiken we
eigenlijk alles, zowel de bladeren, de lintbloemen, de stengel en
ook de wortel.
De wortel:
· galopwekkend
· leverversterkend
· laxerend
· ontgiftend
De bladeren:
· voedzaam
· urinedrijvend
De bloem :
· kruidenthee
· paardebloemenwijn
· paardebloemensiroop
De stengel bevat een melkachtig
sap dat bij intensief gebruik helpt om wratten te bestrijden.
Gebruik van paardebloem.
In het voorjaar of de vroege zomer
gebruikt men het verse blad. Dit bevat veel kalium en werkt daardoor
sterk op de vocht afvoer van de nieren.
Verder bevatten de bladeren; kalk,mangaan, natrium (dit ontzuurt),
zwavel (reinigt de huid en geeft glanzend haar) en kiezelzuur dat
zorgt voor vorming van nieuw bindweefsel.
De jonge blaadjes worden als molsla in het voorjaar gegeten in een
salade, ook de bloemen kan men eten, de stengels daarentegen zijn
door hun melkachtig sap licht giftig. Het heeft een ontstekingremmend
effect op bindweefsel, bij artritis. Het verbetert bepaalde huidontstekingen
en cellulitis. De jonge bladeren kunnen dus gegeten worden als een
bitter tonicum om ons lichaam te zuiveren van afvalproducten.
Paardebloem is het meest bekend
als een mild ontgiftend tonicum, dat giftige stoffen en andere verontreiniging
in versnelde mate via de lever en nieren verwijdert, en op deze
wijze bloed en weefsels zuivert. Bitterstoffen die zowel in de bladeren
als in de wortel voorkomen activeren het gehele spijsverteringsstelsel
en de leverfunctie, versteken de afgifte van spijsverteringssappen,
verhogen de eetlust, vergemakkelijken de spijsvertering en reinigen
de lever.
Paardebloem wordt traditioneel
gebruikt voor leveraandoening, geelzucht, galblaasinfectie, galstenen
en problemen veroorzaakt door een trage leverfunctie zoals vermoeidheid
en geïrriteerdheid, huidaandoeningen en hoofdpijnen. De wortel heeft
een zeer lichte laxerende werking. Zijn stimulerende eigenschappen
breiden zich ook uit tot de pancreas, waar ze de insuline productie
verhogen en dus een goede remedie zijn voor diabetici. De wortel
kan het beste in het najaar verzamelt worden, vanwege het hogere
gehalte aan inuline in dit jaargetijde.
De bloemen zijn een effectieve
urinedrijvende middel, en zijn zodoende werkzaam bij urineretentie
en prostaat klachten. Afkooksel van de wortel en de bloemen is goed
te gebruiken voor het afdrijven van nierstenen en niergruis. Urine
drijvende middelen onttrekken kalium aan het lichaam, als gevolg
van overmatig urineren, dit wordt weer aangevuld door het hoge kalium
gehalte van de paardebloem.
Paardebloem aftreksel kan ook
gebruikt worden voor branderige en vermoeide ogen. De gedroogde
en gemalen wortel wordt gebruikt als surrogaat koffie. De paardebloem
is dus tegen verscheidene groepen kwalen goed. Ze wekt leven in
ziel en lichaam, sterkt en geeft moed. Ze regelt de stofwisseling,
bevordert alle noodzakelijke doorstromingen en afscheidingen, waardoor
opgenomen stoffen ten volle verwerkt worden en het gestel ten goede
komen, terwijl afval wordt opgeruimd. De lever wordt opgewekt, alle
stuwingen, zwellingen en steenvorming worden opgeheven, de gal en
de pancreas- producten vloeien vlot. Verder wordt al het overtollige
vocht afgevoerd, het hart bevrijd, alle afvalstoffen opgeruimd door
nier - en darmwerkzaamheden. Aambeien verdwijnen door een betere
en vlottere bloedsomloop. Als we dit alles weten over de paardebloem
dan zouden we ons toch moeten schamen om deze plant 'onkruid' te
noemen, een veel betere naam is ' waardekruid'.
Bijwerkingen.
Bij zeer grote hoeveelheden ingenomen
kan paardebloem tot maag - en darmstoornissen leiden en zelfs tot
hartritmestoornissen. Het melkachtige sap van de stengel is licht
giftig en kan huidirritaties opleveren. Tevens kan het melksap misselijkheid,
braken en diaree veroorzaken. Personen die last hebben van galstenen
of verstopping van de galwegen worden geadviseerd om paardebloem
slechts te gebruiken onder toezicht van een arts, omdat paardebloem
de gasproductie stimuleert.
Bij het eten van grote hoeveelheden
wortels kan er een verhoogde urinelozing optreden, die tot bedwateren
bij kinderen kan leiden. Door deze werking moeten mensen die last
hebben van incontinentie ook oppassen met dit kruid.
Gebruik in de cosmetica.
De bladeren van de paardebloem
worden gebruikt als aftreksel voor de reinigende werking op de huid.
Het aftreksel wordt bij het bad water gedaan. Paardebloemolie wordt
gebruikt voor het bleken van sproeten en andere huidvlekken.
Californische bloesemremedie.
Onder de engelse benaming, Dandelion,
komt de paardebloem voor in de Californische bloesemremedie, en
helpt om gespannen spieren weer los te maken. De remedie is geschikt
voor mensen die zich lichamelijk veel moeten inspannen en ambitieus
zijn, en het stimuleert het vermogen om door lichamelijke ontspanning
ontvankelijker te worden voor kosmische invloeden. Dandelion herstelt
psychische helderheid.
Uitwendig gebruik.
Het melkachtige witte sap van
de stengels van de Paardebloem wordt gebruikt tegen wratten. Met
het witte sap worden de wratten voor een langere periode van enkele
weken aangetipt. Kompressen van verse paardebloemen kunnen worden
gebruikt voor een betere doorbloeding van de gezichtshuid.
Tinctuur.
De tinctuur wordt gemaakt van
de paardebloemwortel. De tinctuur maakt men door paardebloemwortel
twee weken te laten trekken op een water - alcohol mengsel. Paardebloem
tinctuur stimuleert onder andere de spijsvertering en wordt toegepast
bij gebrek aan eetlust als er sprake is van een slechte leverwerking.
De tinctuur wordt ook gebruikt om de vorming van galstenen te voorkomen,
tevens bevordert hij de uitscheiding van gal.
Culinair.
Paardebloembladeren in salades;
Paardebloem is heerlijk in salades en gezonder dan een kropsla.
Zo bevat paardebloem meer vitaminen C, E en betacaroteen en meer
mineralen zoals calcium. De jonge bladeren smaken het best als ze
een beetje gebleekt zijn. De gebleekte bladeren noemt men "molsla".
Gebleekte bladeren verkrijgt men door Paardebloem in het donker
te kweken, dezelfde manier zoals bij witlof wordt gedaan. Door de
bladeren eerst enkele minuten in water te leggen zal de smaak minder
bitter worden. Verder kan men de bladeren ook bereiden als spinazie,
dus als warme groente.
Paardebloemkoffie;
V an de paardebloemwortel kunnen we een surrogaat koffie maken die
cafeïnevrij is. De lange penwortels worden goed schoongeborsteld
en ontdaan van alle modder en zand. De wortels worden goed gedroogd
en vervolgens in een oven, op een temperatuur van 200 graden, geroosterd.
De geroosterde wortels worden fijngemalen in een koffiemolen. Over
deze fijngemalen koffie gieten we kokend water, zoals ook gedaan
wordt bij gewone oploskoffie, en we hebben een heerlijk kopje cafeïnevrije
koffie.
Paardebloemwijn:
Paardebloemwijn wordt gemaakt van de bloemen. Deze wijn is zuiverend
en licht diuretisch en ook te gebruiken als aperitief. Voor het
maken van deze wijn hebben we de volgende ingrediënten nodig;
*1,5 kilo suiker
*125 gram rozijnen
*beetje gember en citroenschil
*2 emmers paardebloemen
Men brengt 4 liter water aan de
kook en giet dit over de paardebloemen, het geheel wordt afgedekt
en laat men 3 dagen staan. Alles wordt gezeefd en de paardebloemen
worden goed uitgeknepen.
De rozijnen, suiker, gember en citroenschil worden toegevoegd en
alles weer aan de kook gebracht. Goed doorroeren en 2 dagen laten
staan. Het geheel weer zeven, in flessen verdelen en na 2 maanden
is de wijn klaar om gebruikt te worden.
Paardebloem "honing":
Dit drankje ziet eruit als honing en smaakt naar honing, maar is
eigelijk een siroop. Voor het maken van deze "honing" hebben we
de volgende ingrediënten nodig;
* 400 gram paardebloemen
* 1 kg suiker
* 2 geperste citroenen
Was de bloemen en droog ze hierna.
Doe de bloemen in 1 liter water. Kook het water en laat het hierna
24 uur staan. Zeef het bruin geworden water. Voeg dan de suiker
toe en laat het geheel indikken door het te verwarmen. Voeg dan
het citroensap toe.
Paardebloemolie;
Recept voor paardebloemolie:
6 eetlepesl olie 6 jonge - paardebloembladeren.
De bladeren worden fijngehakt. De olie met de gehakte bladeren laten
we 15 minuten zachtjes doorkoken. Het mengsel wordt van het vuur
gehaald, afgedekt, en we laten het nog 4 à 5 uur trekken. Alles
goed zeven en zoveel mogelijk olie uit de blaadjes duwen. Goed bewaren
in een afgesloten donker flesje.
Groentesapp;
we kunnen een heerlijke groente sap maken met; paardebloemblaadjes,
koolbladeren, wortelen en prei. Sap eventueel verdunnen met een
weinig bronwater.
Magie.
Planeet: Jupiter , omwille van
zijn versterkende en lever bevorderlijke werking.
Element: Lucht Krachten:
Voorspellen, Wensen, Het Oproepen
van Geesten.
Als we 's nachts een kopje paardebloemthee naast ons bed zetten,
kunnen we geesten oproepen in onze dromen. Paardebloemthee kan voorspellende
krachten te weeg brengen.
Volksgeneeskunde.
Vreemd genoeg niet genoemd door
de schrijvers in de klassieke oudheid, ondanks dat de plant in overvloed
groeide in alle gematigde gebieden van Europa.
In China wordt de plant al in de 7de eeuw genoemd als medicinaal
kruid. Door de Arabische artsen wordt het kruid voor het eerst genoemd
in de 10de en 11de eeuw, zij noemden de plant 'Taraxacon'.
In Wales werd de plant ook veel in de middeleeuwen toegepast, tijdens
de renaissance werd het kruid in toenemende mate gebruikt.
In de 20ste eeuw werd de plant
gebruikt in de zogenaamde 'taraxacotherapie', voor nieren, blaas
en constitutie. De paardebloem begon haar "loopbaan" als
magische kruid, later kwam daar de geneeskracht bij. De Romeinen
die er hun lichaam mee inwreven, zagen in eerste instantie hun wensen
in vervulling gaan. Later genazen ze er galkwalen mee.
De Grieken gebruikten de paardebloem om oogziekten te behandelen.
Om oogkwalen te voorkomen moest de gedroogde wortel als een amulet
om de hals gedragen worden. 'Bitter in de mond maakt het hart gezond'.
Deze levenswijsheid wordt door steeds meer mensen in de praktijk
omgezet. Het kruid is ook nog in onze moderne tijd een van de bekendste
bloedzuiverende groente.
De urinedrijvende werking van
paardebloem is alom bekend, vandaar ook de bijnaam 'pisbloem'. De
paardebloem was tevens een van de kruiden die gebruikt worden in
een heksenzalf. De kruidenheks was er van op de hoogte dat het kruid
ook zeer heilzaam is voor iedereen die last had van galstenen, maagaandoeningen
en leverkwalen.
Volksgeneeskundige recepten.
Tegen wratten, likdoorns en eeltplekken;
de wratten, likdoorns of eeltplekken enkele weken aantippen met
het melkachtige sap uit de stengel. Het verse gehakte kruid kan
ook als pleister op de wond gelegd worden. Wat ook werkt is het
gele sap van de Stinkende gouwe.
Voor het bleken van sproeten en
andere oneffenheden
verse geplukte pas opengegane paardebloem in water koken, en de
bloemen ongeveer 20 minuten zachtjes laten trekken. Het mengsel
zeven en de paardebloemen goed uitpersen. Met de zo verkregen lotion
's morgens en 's avonds de huid wassen, de sproeten zullen op deze
manier vanzelf verdwijnen.
Tegen hoesten;
zie het recept van paardebloem honing bij culinair.
Betere doorbloeding van de huid:
men maakt van paardebloemen een infusie. Vervolgens dompelen we
een neteldoek in deze infusie, zorgen dat de doek goed nat is en
knijpen hem lichtjes uit, zo warm mogelijk op de huid aanbrengen,
enkele malen herhalen als de neteldoek zijn warmte heeft afgegeven.
Tuintips.
De paardebloem komen we eigenlijk overal tegen. Het is een plant
die geen hoge eisen stelt aan een bepaald type grond. We komen ze
veel tegen op graslanden, braak liggende grond en zelfs tussen de
stoeptegels en op muren. De paardebloemplant heeft een bijzonder
sterk en snelwerkend aanpassingsvermogen op verschillende soorten
grond en luchtgesteldheid. De grote verscheidenheid in de verschillende
soorten bladeren is hiervan een groot kenmerk.
Oogsten en bewaren.
De beste oogsttijd is; bloem april
- mei, blad mei - september,het beste is uiteraard voor de bloei
· wortel mei - juni, september - oktober
Bewaren:
De bloemen moeten op een zonnige dag geplukt worden als de dauw
verdwenen is. De bloemen kunnen we het beste drogen door de lintbloemen
van de bloembodem en omwindselbladeren te scheiden. Geplaatst op
een hor, kunnen we ze heel goed drogen in een droogkast.(in het
donker, droog en met een constante lucht door stroming).
De gedroogde lintbloemen bewaren in een bruine papieren zak. Het
blad kunnen we het beste enkele weken voor het oogsten bleken, dit
voorkomt de bittere smaak en de stugheid. Dit bleken kan gebeuren
door over de plant een lichtdichte houten kist, of zwarte plastic
emmer te plaatsen. We moeten er wel voor zorgen dat de bladeren
droog zijn voordat we met bleken beginnen daar ze anders snel kunnen
gaan rotten. De wortel is het beste te drogen door de verse wortel
in de lengte door te snijden, en bij een temperatuur van 50 graden
te laten drogen. We moeten er op letten dat de wortels niet verwelken.
De gedroogde wortel bewaren in goed afsluitbare en donkere glazen
potten. Dit moet gebeuren omdat de wortels anders vocht op gaan
nemen, en insecten aantrekken.
Gebruikte naslagwerken.
De taal der kruiden. Mellie Uyldert
ISBN 90 6010 139 1
Kris Kras Kruid Mien Verdingh
De kruiden bijbel. Peter Mc Hoy ISBN 90 72267 94
Atrium kruiden encyclopidie Deni Bown ISBN 96 44 024 4
Kruiden spectrum Roger Philips ISBN 9027427100
Groene kracht G.H. Oskamp ISBN 9075647123
Kruid je tuintje Herbae Een boekje open over kruiden
Dr. B. Lust ISBN 9026496338
Geneeskrachtige en giftige kruiden
U. Rüdt ISBN 9003946302
Kiyari's kruidengids 100 Wilde
planten
Henk Glas Gids voor geneeskrachtige
planten
Reader's Digest ISBN 906400296
Geneeskruiden uit Gods tuin Maria
Treben ISBN 906097218
Geneeskrachtige planten encyclopedie
Gérard Debuige ISBN 9021507455
Flora van Europa A.A.Kruyne ISBN
9029000082
Volsgeneeskunde Jacob Geebelen
Kruidenadviezen Jan Dries/ Jef Houben
Kruidenchemie Jef Houben
Kruidenkennis Anny Vanbranteghem
